Đặc điểm khí hậu và tài nguyên môi trường

1. Đặc điểm Khí hậu
       Theo tài liệu nghiên cứu của Phan Tất Đắc và Phạm Ngọc Toàn (27) : vì nằm trong vùng trung tâm của miền khí hậu phía Bắc, đồng bàng Bắc bộ mang đầy đủ những đặc điểm của khí hậu miền. Mùa Đông thường lạnh hơn nhiều so với điều kiện trung bình cùng vĩ tuyến, chỉ có thời kỳ đầu tương đối khỏ, còn nửa cuối thì cực kỳ ẩm ướt. Mùa Hạ có độ ẩm cao, nhiều mưa, khí hậu biến động mạnh.
       Với độ cao địa hình sàn sàn mực nước biển trên khắp vùng đồng bằng đã hình thành một nền nhiệt độ đồng đều và có nhiệt độ trung bình hàng năm khoảng 23 – 24°c.
Mùa Đông lạnh rõ rệt so với mùa Hạ, chênh lệch giữa nhiệt độ trung bình tháng lạnh nhất và tháng nóng nhất lên tới 12°c.
       Do có vị trí giáp biển mà tình trạng ẩm ướt cuối mùa Đông ở đồng bằng Bắc bộ được tăng cường. Thời tiết nồm và mưa phùn là hiện tượng độc đáo của nửa cuối mùa Đông ở đồng bằng Bác bộ. Ngay trong thòi kỳ khô hanh ngắn ngủi của mùa Đông, độ ẩm trung bình cũng không xuống dưới 80%.
Mùa Hạ, biển làm dịu bớt nóng và tăng thêm ẩm cho luồng gió mùa Tây Nam thổi vòng qua vịnh Bắc bộ vào đất liền với hướng Đông Nam cho nên mùa Hạ ở đồng bằng Bắc bộ khỗng khắc nghiệt lắm.
        Vùng đồng bằng giáp ven biển bị ảnh hưởng của bão trực tiếp nhiều nhất. Thời kỳ bão là từ tháng VII đến tháng X trong đổ tháng VIII là tháng nhiều bão nhất.
Tóm lại: Khí hậu vùng đòng bằng Bắc bộ thể hiện tập trung những nét điển hình của kiểu khí hậu nhiệt đới gió mùa, đặc biệt ở miên khí hậu phía Bấc nước ta. Vì thế đối với công tác nghiên cứu kiến trúc và xây dựng cân quan tâm một sô’ vấn đê:
– Kiến trúc công trình phải vừa thoáng để đón gió mát mặt khác phải kín để che chắn gió rét và bức xạ nhiệt theo các mùa thời tiết thay đổi.
– Chọn hướng công trình và giải pháp để tránh gió bão, mưa hắt, tận dụng ưu diểm khai thác thế mạnh của khí hậu vùng.
– Vật liệu sử dụng cằn hợp lý tránh sự thay đổi đột ngột cùa không khí, tránh nắng nóng, mưa dột, lụt lội, ẩm ướt. v.v…
2. Đặc điểm tài nguyên môi trường
        Đồng bằng Bắc bộ chỉ được thiên nhiên ưu đãi mang lại nguồn lợi cho con người chính bàng sức lao động thông qua việc trồng lúa màu và cây công nông nghiệp khác trên đồng đất màu mỡ phì nhiêu cổ xưa do nguồn nước của các con sông chảy qua vùng. Đông bằng Bắc bộ với hệ thống sông, hồ, kênh rạch cùng các đập, kè, cừ nhân tạo là nguồn nước và phù sa tương đối dồi dào, thuận lợi cho việc trồng trọt nông nghiệp và chăn thả các loại đặc sản, thủy sản nước ngọt, làm nguồn cung cấp lương rtỊiực, thực phẩm, cây công nghiệp và vật liệu xây dựng cho khu vực. Đồng thời cũng là nguồn cung cấp nguyên liệu cho sự phát triển các ngành nghề thủ công truyền thống.
Ở đồng bằng Bác bộ có làng là có tre, có cây xanh sau lũy tre làng. Tre là nguôn nguyên liệu lớn cho nghề thủ công tiêu dùng và xuất khẩu. Tre làm nhà đồng thời tre cũng là điều kiện cải thiện môi trường khí hậu cho làng xóm.
       Đồng bàng Bắc bộ có điều kiện trồng cây ãn quả đặc sản theo vùng, như vải thiều Hải Dương, nhãn Hưng Yên, mít ở Phú Thọ, Thái Nguyên, Bác Giang, hồng xiêm ở Hà Nội, v.v… là thế mạnh chuyên canh kinh tế của vùng, trên cơ sở đó tạo thêm ngành nghề mới, mặt khác thông qua việc phát triển trồng cây ãn quả tạo cho làng xóm cổ một màu xanh, làm cho môi trường được cân bằng sinh thái.
        Trên bản đồ “Địa chất khoáng sản Việt Nam” (13) ta nhận thấy vùng đồng bằng Bác bộ không được thiên nhiên ưu đãi về khoáng sản quý. Khoáng sản vùng này rất ít ngoài mỏ than nằm ở Quảng Ninh, Thái Nguyên và mỏ khí đốt ở Thái Bình. Tuy vậy, ở các vùng tiếp giáp với đồng bằng Bắc bộ lại rất giàu khoáng sản, đây cũng là điều kiện ảnh hưởng tốt để vùng phát triển dịch vụ.
         Như vậy nông thôn đồng bàng Bắc bộ phát triển chủ yếu dựa vào điều kiện của tự nhiên đó là việc trồng cày nông, công nghiệp, phát triển sản xuất thủ công nghiệp, chăn nuôi và các nghề dịch vụ có tính chất nội bộ khác v.v… Ngoài ra cân nhận thấy việc chế biến, sản xuất hàng hoá và các dịch vụ khác để khai thác điêu kiện ở vùng lân cận là rất quan trọng, đố cũng là điêu kiện ảnh hưởng đến kiến trúc, xây dựng trong vùng.